czwartek, 20 listopada 2014

Wybory na okupowanym wschodzie Ukrainy naruszeniem Protokołu Mińskiego

2 listopada 2014 r. na wschodniej Ukrainie, w  samozwańczych Donieckiej Republice Ludowej (DRL) i Ługańskiej Republice Ludowej (ŁRL), odbyły się tzw. wybory deputowanych do parlamentów oraz władz lokalnych. 

Wydarzenia te stanowiły jawne naruszenie ukraińskiego prawa, w tym w szczególności konstytucji, a także  Protokołu Mińskiego z 5 września 2014 r. Pod tym drugim dokumentem, którego pełna nazwa brzmi  „Protokół po wynikach konsultacji Trójstronnej Grupy Kontaktowej dotyczącej wspólnych kroków, skierowanych na wdrożenie Planu Pokojowego prezydenta Ukrainy P. Poroszenko i inicjatyw prezydenta Rosji W. Putina”, podpisy złożyli były prezydent Ukrainy - Leonid Kuczma,  ambasador OBWE Heidi Tagliavini,  ambasador Federacji Rosyjskiej na Ukrainie – Michail Zurabow i „reprezentanci”  DNR i LNR Oleksandr Zacharczenko oraz Ihor Płotnickij. Szczegółowo o trybie przeprowadzenia wyborów władz lokalnych na tych terytoriach mówiły punkty 3 oraz 9 wspomnianego dokumentu. Stanowiły one, że decentaralizacja władzy oraz przeprowadzenie przedterminowych wyborów władz lokalnych nastąpi drogą przyjęcia specjalnie w tym celu uchwalonej ustawy „O tymczasowym porządku lokalnego samorządu w oddzielnych rejonach obwodów Donieckiego i Ługańskiego".

W celu dotrzymania porozumień z Mińska, Rada Najwyższa Ukrainy dnia 16 września 2014 r., na posiedzeniu, które odbyło się w tzw. trybie zamkniętych drzwi oraz przy wyłączonej tablicy, uchwaliła ustawę „O specjalnym porzadku lokalnego samorządu w oddzielnych rejonach obwodów Donieckiego i Ługanskiego”, którą poparło 277 deputowanych 450 osobowego parlamentu.  
Art. 10  ust. 2  wyżej wymienionej ustawy stanowił, że wybory do władz lokalnych odbędą się 7 grudnia 2014 r. Z kolei wybory deputowanych do Rady Najwyższej zaplanowane zostały wcześniej, na dzień 26 października. Pomimo wcześniejszych uzgodnień, władze DRL  i LNR odmówiły przeprowadzenia na kontrolowanych przez siebie terytoriach pierwszego oraz drugiego głosowania.  Wynikiem tego było wniesienie przez ukraiński parlament  4 listopada projektu  ustawy w sprawie zniesienia ustawy z dnia 16 września.

Biorąc pod uwagę postanowienia Mińskiego Protokółu oraz fakt, że w jego uchwaleniu czynnie uczestniczyła Rosja, a którego postanowienia nie zostały dotrzymane przez separatystów wspieranych przez Kreml, łatwo dostrzec można analogię  z Rozejmem w Chasawjurcie z 31 sierpnia 1996 r. Był to układ  kończący pierwszą wojnę czeczeńską, zawarty  między Federacją Rosyjską a Czeczeńską Republiką Iczkeria. Rozejm  ten nakazywał natychmiastowe przerwanie walk oraz wycofanie wojsk rosyjskich z Czeczenii, a spowodował, że region ten stał się bazą dla przestępców, przemytników i terrorystów, a w konsekwencji drugą wojnę czeczeńską. Wtedy pytanie o status terytorium pozostało bez odpowiedzi przez następnych kilka lat. W tym kontekście wydaje się, że działania rosyjskie skierowane są na dalsze destabilizowanie  sytuacji na wschodzie Ukrainy.

Nie ulega wątpliwości, że wybory na okupowanych terytoriach wschodniej Ukrainy są potrzebne, chociażby w celu ułatwienia prowadzenia dalszych rozmów między obiema stronami. Muszą one jednak zostać przeprowadzone zgodnie z ustawodawstwem Ukrainy oraz międzynarodowymi porozumieniami, w tym Protokołem Mińskim z 5 września 2014 r.

Marina Tymoszenko – Członkini KN Futurum Europae

Brak komentarzy:

Publikowanie komentarza